Bij een vermoeden van verslaving bij een persoon die een leefloon aanvraagt of ontvangt, zal het OCMW de persoon doorverwijzen naar een arts voor een medisch onderzoek. Stelt de arts een verslaving vast, dan wordt de aanbevolen behandeling opgenomen in een individueel begeleidingstraject dat de betrokkene moet volgen om het leefloon te krijgen of te behouden.
“Het gaat niet om straffen, wel om mensen niet loslaten en vooruithelpen”, zegt Van Bossuyt. “We kunnen niet verwachten dat mensen volledig ‘genezen’ van hun verslaving als voorwaarde om een leefloon te ontvangen. Wel verwachten we een duidelijk engagement. Een verslavingsproblematiek is erg complex, maar niets doen is geen optie. Zonder begeleiding blijven deze mensen in een uitzichtloze situatie vastzitten.” Ook wie schulden heeft, krijgt een traject met budgetbegeleiding of budgetbeheer.
Begeleiding verplicht voor alle leefloners
Iedereen met een leefloon zal voortaan verplicht worden zo’n individueel opgesteld traject te ondertekenen en na te leven. De belangrijkste doelstelling van dat traject is mensen activeren richting werk en volwaardig deel laten uitmaken van de samenleving. Sinds 2016 was dat al verplicht voor nieuwe begunstigden, maar nu wordt dat uitgebreid naar iedereen, ook naar mensen die al langer een leefloon hebben en naar mensen met een ‘equivalent leefloon’, zoals de Oekraïense tijdelijk ontheemden. “Aanklampende begeleiding wordt de regel voor iedereen. Zo zorgen we ervoor dat iedereen die steun krijgt, ook daadwerkelijk stappen zet naar werk en zelfredzaamheid.”
Met deze hervorming zet de arizona-regering de volgende stap om van het leefloon een springplank te maken. Eerder dit jaar werd al een akkoord bereikt over verplichte taalvereisten, integratiecursussen en werkbereidheid voor nieuwkomers om een volledig leefloon te krijgen. Met deze stap haalt de regering ook drempels weg om mensen met een verslavingsproblematiek te begeleiden en activeren.
